Tip van de week: scherp van voor tot achter

Als je een (stads)landschap fotografeert, is het vaak de bedoeling dat alles van voor tot achter scherp op de foto komt of – in fotografisch jargon – binnen de scherptediepte valt. Hamvraag is waar je dan op moet scherpstellen, zoals bij de foto hierboven.

Er is een oud fotografisch vuistregeltje dat zegt dat de scherptediepte zich voor één derde vóór het scherpstelpunt uitstrekt, en voor twee derde erachter. Maar dat vuistregeltje geldt alleen voor onderwerpen op een paar meter afstand die je dan ook nog eens met een standaardlens fotografeert. In het macrogebied is de verdeling ongeveer half-om-half, en naarmate je verder van het onderwerp staat, schuift de bulk van de scherptediepte steeds meer naar achteren op. Als je met een stevig groothoekobjectief op vier meter afstand scherpstelt, loopt de scherptediepte bij de kleinere diafragma’s van een meter of twee helemaal door tot oneindig.

Je hebt ook mensen die klakkeloos op het dichtstbijzijnde onderwerp scherpstellen. Op bijgaande uitsnede zie je wat er dan zelfs met een klein diafragma gebeurt (rechts): de kerk op de achtergrond wordt onscherp. De scherptediepte loopt immers te ver naar voren door en te weinig naar achteren. Beter is het om ergens hoog op de voorste gevel scherp te stellen (links). Wil je optimaal van de scherptediepte profiteren, dan stel je in op de zogenaamde hyperfocale afstand. Bij een specifiek diafragma loopt de scherptediepte dan van de halve hyperfocale afstand tot oneindig door. Er bestaan speciale tabellen, online calculators en apps om de scherptediepte te berekenen.

In meer algemene zin geldt: hoe kleiner het diafragma (hoge diafragmawaarde), des te groter de scherptediepte. Daarentegen neemt de scherptediepte af naarmate je het onderwerp groter afbeeldt (kortere opnameafstand of langere brandpuntsafstand).

Lees ook:Tip van de week: minder scherpte is soms meer
Lees ook:Tip van de week: scherptediepte en systeemcamera’s
Lees ook:Tip van de week: zin en onzin van scherptediepte ‘regelen’
Lees ook:Tip van de week: scherptediepte
Lees ook:Tip van de week: richtgetal

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.