Analoog versus digitaal I

Hoge ISO-waarden

De resultaten van onze poll zijn in lijn met de trend: in korte tijd heeft digitaal fotograferen het filmrolletje naar een plaats op de reservebank verdrongen. Bijna driekwart van onze lezers fotografeert uitsluitend nog digitaal, terwijl slechts een schamele 4 procent het bij analoog alleen houdt. De ‘digitale revolutie’ heeft dus in minder dan twee decennia de fotografische wereld helemaal op z’n kop gezet.

Hoewel de meeste fotografische basisprincipes nog steeds gelden, vereist digitaal fotograferen toch een andere insteek. De camera’s hebben veel meer instelmogelijkheden dan vroeger, en enige computerkennis is bijna onontbeerlijk. De komende tijd zullen we regelmatig in vogelvlucht aandacht besteden aan wat er ten opzichte van vroeger veranderd is.

We trappen af met de lichtgevoeligheid. Terwijl filmrolletjes vroeger verkrijgbaar waren met verschillende gevoeligheden of ISO-waarden om uit de voeten te kunnen bij zowel veel als weinig licht, heeft een beeldsensor in wezen één vaste gevoeligheid – doorgaans de laagste die je kunt kiezen in het menu. Bij hogere ISO-instellingen wordt het door de beeldsensor afgegeven signaal elektronisch versterkt. Hier kleeft een prijs aan, in de vorm van ruis. Die is in grote lijnen vergelijkbaar met de filmkorrel van vroeger. Ook die zag je vooral bij filmpjes met een hoge ISO-waarde.

De voornaamste verschillen in de praktijk zijn dat je tegenwoordig voor elke opname apart de ideale gevoeligheid kunt kiezen, en dat moderne spiegelreflex- en systeemcamera’s ook bij hoge ISO-waarden nog een behoorlijke kwaliteit afleveren. Terwijl een rolletje van ISO 800 in het filmtijdperk zo’n beetje het maximum was voor strakke plaatjes, kun je met een goede spiegelreflex nog rustig ISO 1600 gebruiken – en zelfs 3200 of 6400 bij een (semi-) professioneel model. Bij compactcamera’s met hun vele megapixels op een piepkleine sensor ligt dat anders: in de meeste gevallen holt de kwaliteit boven de ISO 400 achteruit.

Eén ding is bij het oude gebleven: nog steeds geeft een lage ISO-waarde de beste beeldkwaliteit. Vergeet dus niet om een voor de gelegenheid verhoogde gevoeligheid zo gauw dat kan weer te verlagen!

Lees ook:Tip van de week: hooglichtcorrectie
Lees ook:Tip van de week: ruisonderdrukking
Lees ook:Tip van de week: een camera voor erbij
Lees ook:Tip van de week: donkere dagen
Lees ook:Analoog versus digitaal VI